Hoeveelheid giftige PFAS stoffen in dieren zijn gedaald, door (jawel!) goede regelgeving!
Wetenschappers hebben 55 jaar lang eieren van jan-van-gent vogels onderzocht op een afgelegen eiland in Canada. En wat ze vonden? De niveaus van de meest gevaarlijke PFAS-stoffen zijn dramatisch gedaald. Tot wel 74%.
Even voor de context: PFAS zijn de zogenaamde “forever chemicals”, stoffen die worden gebruikt om producten waterafstotend, vuilafstotend en hittebestendig te maken. Ze heten forever chemicals omdat ze in de natuur gewoon niet afbreken. Ze stapelen zich op in dieren, in water, in mensen. En ze zijn gelinkt aan kanker, schildklieraandoeningen, nierproblemen en verminderde weerstand.
Hoe erg was het?
Tussen de jaren zestig en de late jaren negentig schoten de PFAS-niveaus in de eieren omhoog. De vogels op Bonaventure Island, het grootste jan-van-gent-broedgebied van Noord-Amerika, zaten boven de toxicologische drempelwaarde. Dat betekent: de concentraties waren hoog genoeg om hen echt schade te berokkenen.
Wil je op de hoogte blijven en het laatste HAPPY news ontvangen in je mailbox? Meld je aan voor onze Substack!
De St. Lawrence-rivier, waar deze vogels leven en vissen, ontving jarenlang vervuild water uit de industriegebieden rond de Grote Meren. Geen toezicht, geen regels, gewoon lozen.
En dan komen de regels
Onder regelgevende druk begon chemiegigant 3M zijn meest gebruikte en giftige PFAS-verbinding (PFOS) af te bouwen. In 2015 bereikten grote chemische producenten een akkoord met de Amerikaanse EPA om PFOS en PFOA uit te faseren. De VN lijstte PFOS op in het Stockholm-verdrag. Legers stapten over op PFAS-vrij blusschuim.
Het resultaat? PFOS in de eieren daalde van 100 deeltjes per miljard naar 26. Een daling van 74%. PFOA daalde met 40%. Een derde verbinding, PFHxS, daalde met 72%.
Ecotoxicoloog Raphael Lavoie, een van de onderzoekers, zei het simpel: “De regelgeving heeft een goed effect.”
Nog niet klaar
Er is ook een addertje, want dat is er altijd. Chemische bedrijven zijn overgestapt op een nieuwe generatie kleinere PFAS-verbindingen. Die zijn ook gevaarlijk, maar moeilijker te meten omdat ze zich minder ophopen in dieren. En de oude stoffen blijven nog decennialang in het milieu en in dierlichamen zitten.
Dus nee, het is niet opgelost. Maar het bewijst wel iets heel belangrijks: als we de regels aanscherpen, als we bedrijven verantwoordelijk houden, als we internationaal samenwerken dan daalt de vervuiling écht.
Goed nieuws verdient een beetje cheers!
Eieren van zeevogels op een Canadees eiland worden schoner. Dat klinkt ver weg, maar het is het bewijs dat beleid werkt. Dat wetenschap werkt. En dat internationale samenwerking werkt! 🐦🌊✨
